Las termièras politicas que’s son, a contunhar, desplaçadas au briu de l’Istòria, dividint pòbles, culturas e familhas. Totun, que s’i son tostemps trobats monde dispausats a traucar-las clandestinament. Los contrabandèrs de cultura, traficaires de lengas, de danças e de tradicions, arcardèrs de sauneis au mercat negre, qu’an, de tostemps ençà, hèit çò qui podèn tà acampar-se e eishebrar-se lo contiengut de la museta.
Dens los parçans «sharnègos» entremiei Gasconha e País Basco, las duas culturas qu’an sabut coabitar e mantiéner espacis pròpis e comuns. Qu’an creat formas d’expression diferentas partint d’ua origina medisha. Que poderem díser que’s son naturaument tornadas virar cap au lor passat Vascon.
Xarnege qu’ei un espaci d’encontre, e non pas ua mesclada. Un cairehorc e pas ua hitèra. Un espiar capavant lançat de la hont enlà, e non un musèu inèrte. Tèrra d’arrés e de tots. Un lòc de partatge on cadun e tira camin de nueits, dab lo sac plen de musica.


Qu’apèran «sharnègo» los hilhs de maridatges mixtes (bascos e gascons), tau coma las regions en lasquaus e coabitan las duas culturas. Quan aurà, a bèths còps, ua connotacion pejorativa, qu’avem volut pensar lo tèrme dens l’aspècte mei positiu son. «Sharnègo» be n’ei lo qui coneish e aima las duas culturas, lo qui ei capable d’exprimí’s e d’afirmà’s de las duas menas. N’ei pas de compte har de saber d’on arriba tau melodia, a qui ei atribuat tau pas de dança, qui inventè tau instrument…
Çò qui mei compta qu’ei que siam capables de har causas amassa partint d’elements diferents en aparéncia.

Fòto: Kepa González (Diapolan)
Imprimer